Kujawy to charakterystyczny region, jeden z najciekawszych pod względem kultury ludowej w Polsce. Okolice te związane są także z początkiem państwa polskiego. Znajdujące się na południu województwa zabytki wczesnego średniowiecza- romańskie kolumny w Strzelnie, kolegiata w Kruszwicy czy świątynia w Kościelcu Kujawskim to najcenniejsze zabytki z tego okresu. Z kolei Ziemia Chełmińska i Dobrzyńska związane jest z powstaniem państwa krzyżackiego i jego ekspansją na ziemie polskie. Obfituje ona w średniowieczne zabytki, przede wszystkim- gotyckie zamki.

Także inne części województwa- Pałuki, Bory Tucholskie czy Kociewie obfitują w różnorodne atrakcje. Miłośnicy aktywnego wypoczynku znajdą tu doskonałe przestrzenie do jazdy na rowerze i akweny dogodne dla kajakarstwa i innych sportów wodnych, a miłośnicy przyrody wielkie kompleksy leśne poprzecinane czystymi i wyjątkowo bystrymi, jak na niziny rzekami, a także cenne rezerwaty przyrody.

Więcej >>>
Z notatnika krajoznawcy >>
Z drewnianego notatnika >>

Te wojskowe obiekty powstały w okresie średniowiecza (od końca XIII do początku XV wieku) na terenach Mazur, Pomorza i Warmii i służyły jako siedziby władców lub warownie. Do dziś zachowało się kilkadziesiąt zamków, które zachwycają swoją architekturą. Budowane z cegieł na kamiennych fundamentach, zamki krzyżackie stanowiły o potędze rycerzy zakonników w białych płaszczach z charakterystycznym czarnym krzyżem na plechach.

Więcej >>>

Ze względu na swoje położenie wśród pagórków, lasów i jezior Kłóbka nazywana jest „Perłą Kujaw”. W tym urokliwym krajobrazie ulokowany jest park etnograficzny z kilkunastoma obiektami architektury wiejskiej, z których najstarsze pochodzą z XVIII wieku.

Oprócz trzech zagród, na które składają się chałupy, stodoły, chlewiki, obórki, stajnie i spichlerze na terenie skansenowskiej wsi odtworzone zostały stare zakłady rzemieślnicze — kuźnia, olejarnia i garncarnia oraz wiatrak „koźlak”. W centrum skansenowskiej wsi znajduje się stara karczma, budynek szkoły, remiza strażacka i kościół.

Więcej >>>
Z notatnika krajoznawcy >>
Z drewnianego notatnika >>
Z notatnika keszera >>
Link | muzeum.wloclawek.pl
GPS |

Rezerwat Cisy Staropolskie im. Leona Wyczółkowskiego jest najstarszym rezerwatem w Polsce i drugim pod tym względem w Europie. Jedno z najciekawszych miejsc w Borach Tucholskich. Urzeka swoją tajemniczością, dzikością oraz niepowtarzalnym charakterem, przez co jest jedną z chętniej odwiedzanych atrakcji Borów Tucholskich.

Cis pospolity (Taxus baccata L.) niegdyś był w Polsce pospolity. Obecnie, ze względu na bardzo wolny przyrost i słabą odnawialność naturalną, objęty jest całkowitą ochroną. Jest długowieczny - najstarsze okazy w kraju mają około 700 lat; cis teoretycznie może dożyć do 2-3 tys. lat. Drewno cisa jest elastyczne i sprężyste, poza tym nie zawiera kanalików żywicznych, dlatego przez stulecia było wykorzystywane do wyrobu łuków, kusz, do celów rzeźbiarskich, jako materiał budowlany i do produkcji mebli, dlatego populacja cisa w naszym kraju została silnie przetrzebiona.

Pierwszą próbę ochrony cisa podjął już w średniowieczu Władysław Jagiełło. Tym samym jest to jedyne drzewo z tak długą (choć z przerwami) historią ochrony. Dziś w rezerwacie im. Wyczółkowskiego znajduje się ponad 3500 cisów i jest to ich największe skupisko w Polsce.

W 1423 roku król Władysław Jagiełło wydał zarządzenie dotyczące ochrony cisa, które głosi:

Jeśliby kto, wszedłszy w las, drzewa które znajdują się być wielkiej ceny, jak cis, albo im podobne, podrąbał tedy może być przez pana albo dziedzica pojman, a na rękojemstwo tym, którzy oń prosić będą, ma być dan..

Więcej >>>
Link | cisystaropolskie.pl

To miejsce, gdzie we wczesnej epoce żelaza istniała osada obronna kultury łużyckiej. Jej odkrycie w 1934 roku pod wodami Jeziora Biskupińskiego stało się jednym z najważniejszych dokonań polskich archeologów, zaznaczającym przełom w stanie wiedzy o pradziejach. Przetrwanie prawie kompletnych fundamentowych konstrukcji drewnianych rozległego osiedla, z reliktami domostw, ulic, wałów i urządzeń technicznych, było zjawiskiem wyjątkowym, swoistą sensacją archeologiczną na miarę europejską.

Obejmuje on obszar około 38 ha z licznymi śladami dawnego osadnictwa, od epoki kamienia po wczesne średniowiecze. Z nich najsłynniejsze jest stanowisko na półwyspie Jeziora Biskupińskiego z pozostałościami osady obronnej z przełomu epok brązu i żelaza – niezwykle istotne dla tzw. „archeologii mokrej” zajmującej się stanowiskami bagiennymi i torfowymi. Jego odkrycie znalazło się w gronie 100 najważniejszych archeologicznych odkryć XX wieku.

GPS |

We wsi Wietrzychowice, położonej niedaleko Izbicy Kujawskiej, znajduje się rezerwat archeologiczny: cmentarzysko szkieletowe. Zostało ono wzniesione przez plemiona pasterzy i rolników, zamieszkujących tamtejsze tereny pięć i pół tysiąca lat temu. Ze względu na wielkość znajdujące się tam grobowce nazywane są "piramidami polskimi". Choć... Grobowce te są starsze od piramid egipskich.
Rezerwat monumentalnych grobowców z młodszej epoki kamienia z lat ok. 3500 - 5500 p.n.e. według różnych źródeł. Największy - trzeci - grobowiec w Wietrzychowicach ma długość 115 m. Nasypy są obłożone głazami o wadze 7-10 ton. W piątym grobowcu odnaleziono pochówki dwóch mężczyzn ze śladami trepanacji czaszki.

Ludność kultury pucharów lejkowatych budowała grobowce z potężnych głazów. Megality występowały przede wszystkim na Kujawach (również na Pomorzu), stąd też ich nazwa.

Więcej >>>
Z notatnika krajoznawcy >>
Z drewnianego notatnika >>
Z notatnika keszera >>
GPS |

Trzy konstrukcje ustawione w kształcie podkowy, o łącznej długości prawie dwóch kilometrów i wysokości przekraczającej piętnaście metrów. Powstałe w latach dwudziestych XIX wieku (pierwsze dwie, bo trzecia w 1859 roku). Co to jest właściwie tężnia? Ano ustrojstwo do zwiększania stężenia soli w wodzie. Solanka pompowana ze źródła o wdzięcznej nazwie Fontanna Grzybek, przepuszczona przez tężnie z pierwotnych kilku procent soli może się szczycić na końcu ponad trzydziestoma procentami.

Więcej >>>

Brodnica jest znana jest znana nie tylko z trójkątnego rynku czy duchów straszących na wieży - miasto otoczone jest lasami i ponad setką jezior, które razem tworzą Pojezierze Brodnickie. Już rzut kamieniem od miasta można znaleźć się w dzikiej głuszy i delektować się świeżym powietrzem - ale trzeba uważać, bo łatwo natknąć się na zamieszkujących lasy... rycerzy. Bliskość dzikiej przyrody to jeden z największych atutów Brodnicy – Niektórzy mówią, że to kraina 101 jezior – mówią mieszkańcy – to takie nasze małe Mazury – dodają. Jeziora i lasy są tak blisko, że z miasta można do nich dojechać w kilkanaście minut. Zresztą, ważne są nie tylko jeziora – przez Brodnicę i okolice przepływa Drwęca, jedna z najczystszych polskich rzek, prawdziwy raj dla wędkarzy i kajakarzy

Więcej >>>
GPS |

Rzeka Brda to największy z bydgoskich skarbów. Każdego dnia jest na wyciągnięcie ręki dla mieszkańców i licznie odwiedzających nas gości. Od lat nasze Miasto stawia na ekologię. Dzięki temu dziś rzeka jest czysta, pełna życia, zachęca do wypoczynku i relaksu nad jej brzegiem. To właśnie nad Brda dzieją się najważniejsze przedsięwzięcia rozrywkowe w naszym Mieście. Ster na Bydgoszcz każdego roku w czerwcu przyciąga tysiące gości i największe gwiazdy estrady, Rzeka Muzyki pozwala odkryć muzykę klasyczną w zupełnie nowej sceneri

G Więcej >>>
GPS |

Senna mieścina, pensjonariusze sunący po ulicach i deptakach, ludzki przekrój przez chyba wszystkie warstwy (kiedyś klasowe, dzisiaj finansowe). Wszystko jakby na zwolnionych obrotach. Innymi słowy - Ciechocinek.

Więcej >>>
GPS |

Grudziądz to stutysięczne miasto położone na prawym brzegu Wisły, w północnej części województwa kujawsko-pomorskiego. Miasto stanowi naturalną „bramę” do Borów Tucholskich, ziemi chełmińskiej i Pojezierza Iławskiego. Tu też znajdziemy zamek krzyżacki w tzw. trwałej ruinie.

Dziś, oprócz dobrze zachowanych gotyckich zabytków i barokowych klasztorów, turyści mogą zwiedzać niemal wszystkie forty, a w „dni otwarte” (3 maja oraz 11 listopada) oraz w każdą sobotę od maja do września - także cytadelę, która pozostaje w rękach wojska. Grupy zorganizowane mogą zwiedzać tę twierdzę także w pozostałe dni roku.

Przy okazji pobytu w Grudziądzu trzeba odwiedzić jedyną w Europie tężnię zamkniętą w piramidzie. Dzięki zamkniętemu obiegowi powietrza stężenie ważnych dla zdrowia pierwiastków jest tak duże, że – jak oceniają specjaliści balneologii – godzina inhalacji w piramidzie równa jest całodziennej absorbcji jodu nad morzem. Solankę wykorzystuje się także w basenach rekreacyjnych.

Więcej >>>
GPS |

Jeden z najbardziej znanych obiektów architektury romańskiej w Polsce i największy zachowany przykład romańskiej rotundy.

Prawie wszystko z tego kościoła zbudowane jest z ciosów granitowych, z elementami konstrukcyjno-dekoracyjnymi z piaskowca, a cegła jest elementem zastosowanym nieco później. Do 1779 r. świątynia funkcjonowała pw. św. Krzyża. Za czasów wojen napoleońskich od 1812 r. służyła jako spichlerz, następnie jako dzwonnica.

Strzelno najduje się na wielkopolskim szlaku piastowskim. Niedaleko stąd do Gniezna, Kruszwicy i Biskupina.

Więcej >>>
GPS |

Toruń to miasto o XIII wiecznym rodowodzie, które mimo zmiennej koniunkturze dziejowej, szczęśliwie uniknęło poważniejszych zniszczeń. Zachowana osnowa lokacyjna Starego i Nowego Miasta, wspaniałe budowle sakralne z wyposażeniem wnętrz o wysokiej klasie artystycznej, kilkaset reprezentujących różne formy stylowe kamienic mieszczańskich ze stropami, stolarką i polichromiami, sprawiają, że Toruń jest dziś, w swej urbanistycznej strukturze, najbardziej "średniowiecznym" z dużych miast polskich.

Więcej >>>
GPS |