Aktualizacja: styczeń'2021
  




Głuchołazy
Przewodnik z cyklu 10+



SPIS TREŚCI:




Z notatnika krajoznawcy
Informator turystyczny

Szlak Złotych Górników - krok po kroku, w ślad za złotem...


50°18'21"N 17°22'14"E
Głuchołazy znajdują się 20 km na południe od Nysy. Leżą na granicy z Czechami, w samym sercu Zlatohorskiej Vrhoviny i zagłębia złota.
Niewielkie, kilkunastotysięczne miasteczko w powiecie nyskim. Niegdyś wspaniałe uzdrowisko, odwiedzane tłumnie przez kuracjuszy z Polski i Europy. Znane z górnictwa złota i wspaniałego klimatu. Do Głuchołaz warto przyjechać nie tylko ze względu na uroczy rynek i kilka bardzo sympatycznych zabytków, ale przede wszystkim ze względu na mnogość ścieżek rowerowych, bliskość Gór Opawskich i czeskich Jeseników. Tu sezon trwa naprawdę cały rok...


Co zobaczyć?:




Mury obronne

wybudowane w 1350 r na polecenie bpa Przecława z Pogorzeli, wraz z wieżą i bramami górną i dolną. Mury miały pierwotnie 5 m wysokości i 2 metry grubości. umocnienia rozebrano ok. 1860 r, do dziś zachowały się tylko fragmenty i wieża Bramy Górnej.


Wieża Bramy Górnej

wzmiankowana w 1418 r. Swoją obecną wysokość 25 m uzyskała po przebudowie w 1600 r. Ceglany hełm dodano w 1902 r. Na jego szczycie zamontowano chorągiewkę pochodzącą z nieistniejącego już ratusza. Na szczyt wieży, skąd roztacza się widok na stare miasto, prowadzą 105 cio stopniowe drewniane schody.


Kościółek Św. Rocha

Pamiątka po wielkiej epidemii dżumy, która nawiedziła miasto. Powstał w latach 1626-27 na miejscu wcześniejszej budowli z 1350 r, pełnił rolę kościółka cmentarnego. Wewnątrz późnorenesansowy ołtarz z 1625 r. budowlę odnowiono w 1860 r.


Kościół poewangelicki św Franciszka

Wybudowany w latach 1865-66 z datków miejscowych ewangelików. projekt opracował i kierował budową Hartman z Nysy. Wnętrze zdobi marmurowy ołtarz 1890 r. oraz drewniany strop kasetonowy.



Eduard von Gebhardt [EN] - kim był Eduard von Gebhardt, niemiecki Matejko?



Głuchołascy ewangelicy, których liczba znacznie wzrosła w XIX w., mieli dom modlitwy w wynajętych pokojach u farbiarza Kapsa. Ponieważ gmina była uboga, pastora opłacało Towarzystwo Gustawa Adolfa. Należały do niej okoliczne wsie, M.in. Jarnołtówek, Podlesie, Sławniowice, Nowy Świętów. Pomyślano o budowie kościoła, gdy dom modlitwy okazał się za mały, a hałas domowników i gołębi przeszkadzał w modlitwie. Świątynia powstała dzięki hojnym darom, M.in. od księżniczki holenderskiej Marianny, i kolektom w śląskich kościołach. Kamień węgielny położono 14 VI 1865. Projekt opracował (za darmo) i kierował budową Hartmann z Nysy. Budowa została przerwana przez wojnę z Austrią, do której powołano też murarzy. Po skończonej wojnie, gdy wojska pruskie wracały od Zlatych Hor, ich serca krzepił widok wielkiej flagi pruskiej, powiewającej na wieży nowego kościoła. 12 XII 1866 konsekrowano kościół, który otrzymał imię Pokoju Bożego, na pamiątkę zwycięskiej wojny. Wnętrze urządzono darami: marmurowy ołtarz główny z 1890 podarował właściciel kamieniołomów w Sławniowicach, a chrzcielnicę - głuchołaski kamieniarz. Do kościoła dyrektor sądu powiatowego z Nysy dr Koch zakupił 3 dzwony (zarekwirowane podczas I WS.). Nawiązanie do gotyku (wysoka wieża ze sterczynami, wyposażenie) było typowe dla świątyń ewangelickich, jakich wiele powstało na Śląsku w 2 poł. XIX w.
Wewnątrz zwraca uwagę drewniany strop kasetonowy. W ołtarzu głównym obraz Chrystus ukazuje się św. Franciszkowi i figury świętych: Agnieszki i Alojzego (?). Ołtarze po bokach przedstawiają MB z Dzieciątkiem i Ecce homo. W ołtarzach na bocznych ścianach obrazy: Św. Rodziny (lewy) i Piotra i Jezusa na Jeziorze (90 * 180 cm). Ten ostatni, autorstwa E. von Gebhardta-Dusseldorfa (1886), jest darem niemieckiego ministra d.s. wyznań z polecenia cesarzowej Wiktórii.
źródło: glucholazy.info


Kościół parafialny św Wawrzyńca-pochodzi z przełomu XII/XIII w. Obecny wygląd budowla uzyskała po przebudowie w latach 1729-33. jego barokowe wnętrze wykonał K. Tausch wg projektu J.I. Toppera. Część jego wyposażenia pochodzi z czasów wcześniejszych niż przebudowa. Zachował się również portal, ozdobiony maskami mnichów, pochodzący z XIII wieku.


Zabytkowe kamieniczki na rynku- pochodzą w większości z okresu po pożarach w 1834 roku. W tym też roku władze miasta przeprowadziły się do budynku (Rynek nr 40) po rozebraniu rausza, który znajdował się w centralnej częsci Rynku W 1867 roku dobudowano nowemu ratuszowi drewnianą wieżyczkę z zegarem i dzwonkiem pochodzącym z wieży kościelnej. Fasada budynku ozdobiona jest pilastrami i postaciami "amorków".






Co zobaczyć?:


Na północ od Głuchołaz:

Kościół i klasztor w Bodzanowie

Piorunkowice - opuszczony dwór

Gryżów - nędzne pozostałości średniowiecznego zamku

Na południe od Głuchołaz - po czeskiej stronie:

Jeskyně na Špičáku:




Jeskyně na Špičáku
Evelyna Vozábalová 790 82 Písečná, Republika Czeska
Tel.: +420 / 584 423 129
e-mail: spicak@caves.cz
Godziny otwarcia i inne informacje znajdziecie na stronie www.caves.cz



Jest najstarszą jaskinią w środkowej Europie, o której pisano. Pierwsza wzmianka pochodzi z roku 1430 (Antonius Walle). Jaskinia służyła często jako schron, o czym świadczą liczne epigrafickie napisy na ścianach (najstarszy z roku 1519). W latach 1884-1885 była prymitywnie udostępniona do zwiedzania przez górskie zrzeszenie Niemców Sudeckich, dzisiejszy wygląd zawdzięcza udostępnieniu w roku 1955.

Ponad 400 metrów długi podziemny labirynt korytarzy i szczelin powstał w dewońskich marmurach (morskie nanosy, liczące 350-380 milionów lat). Rozwój pomieszczeń wyraźnie przebiegał pod wpływem topnienia lodowca, którego wody dały jaskiniom ostateczny wygląd a korytarzom charakterystyczny sercowy profil. 230 m długa trasa zwiedzania jest bez ograniczeń.
>>> Kliknij, aby zobaczyć przekrój jaskini

Zlatorudne Mlyny 

W malowniczej dolinie Zagubionych Sztolni (Udoli Ztracenych Stol) wybudowano replikę średniowiecznych górniczych młynów. Opiekunem skansenu jest Karl, który całe życie pracował jako górnik w pobliskiej Kopalni. To on jest tu dyrektorem, przewodnikiem i twórcą. Ścieżka dydaktyczna poprowadzona od młynów prowadzi poprzez miejsce, gdzie woda płynie pod górę, tam gdzie średniowieczni górnicy wybijali szyby Kopalniane. Może nie dojrzycie legendarnego pasterza, ale przy odrobinie szczęścia znajdziecie prawdziwe złoto.

Zlate Hory, ruiny zamku Edelstein oraz rezerwat Rejviz

Muzeum motoryzacji w Českej Vsi
Kto pamięta czasy Junaków?- tu je znajdziecie. I wiele innych motoryzacyjnych cudeniek. Muzeum jest prywatne i większość eksponatów pochodzi z kolekcji prywatnego pasjonata, mieszkańca Českej Vsi.


Góry Opawskie:

Kaplica św. Anny, Wiszące Skały i schronisko na Górze Chrobrego - Głuchołazy Zdrój:
Kaplica św. Anny- Wybudowana na Wiszących Skałach (u szczytu Góry Chobrego) przez Jana Hoya w 1908 roku. Kaplica powstała w miejscu piramidy i obrazu sw. Anny wykonanego przez H. Herforta, biednego malarza, którego miłością wzgardziła niejaka Anna. Ponoć Herfort przez 20 lat miał przychodzić z siostrami na szczyt i zapalać tam rubinową lampkę widoczną z daleka. Kaplica z 1908 r. stanęła nad malowniczym odsłonięciem skalnym zwanym Wiszącymi Skałami. W obecnej pseudogotyckiej kaplicy znajduje się ołtarz z marmuru, autorstwa J. Stehra, na wieżyczce wisi dzwonek ze zburzonego głuchołaskiego ratusza.

Kościół neogotycki w Podlesiu i przełom Białej Głuchołaskiej

Ogromne stanowisko czosnku niedźwiedziego w dolinie Bystrego Potoku

tama i kościół w Jarnołtówku

Biskupia Kopa- wieża i ruiny schroniska Rudolfsheim

Najwyższy szczyt Gór Opawskich, a także najwyższe wzniesienie woj. opolskiego, zwracające z daleka uwagę piękną dzwonowatą sylwetką, wznoszące się ponad 600 m. ponad okoliczne równiny. Była to od wieków góra graniczna. Dziś jej szczytem biegnie granica polsko-czeska.

Gwarkowa Perć i skałki w okolicach Jarnołtówka i Pokrzywnej

wiadukt kolejowy w Pokrzywnej zwany Mostem Cesarzowej

Ruiny zamku w Łące Prudnickiej

Zamek rodziny Mettichów zbudowany w XV w. prawdopodobnie przez piastowskich książąt niemodlińskich. Przebudowany w XVI i XVII w. w stylu renesansowym. Rozbudowany w 2 połowie XIX w. Składa się z czterech skrzydeł na planie kwadratu z dziedzińcem oraz dwóch wież. W salach sklepienia kolebkowo-krzyżowe. Przed II WŚ był w posiadaniu familii Sedlnitzky von Choltitz, która uciekła tuż przed nadejściem frontu, pozostawiając większość wyposażenia zamku w nienaruszonym stanie. Dziś zamek w Łące Prudnickiej obrósł w ... drzewa. Tak, że prawie nie widać go z drogi. Dziś, jest to ruina, sypiąca się w oczach- szkoda, bo warto było ją uratować- niestety, właściciel (stadnina koni) wyraźnie nie poczuwał się do odpowiedzialności za zabytek i tak niszczał przez lata. Dzisiaj stoi, strasząc smutnymi oczodołami okien, imponując swymi rozmiarami i malowniczością. I dalej niszczejąc. Zamek nie jest udostępniony do zwiedzania, można jednak do niego podejść, by zobaczyć pozostałości dawnej świetności w postaci okazałych wież, detali architektonicznych i sgraffitowego zdobienia niektórych elewacji.

Franciszkański kościół i klasztor w Prudnickim lesie

Dojazd do Głuchołaz jest dość łatwy. Kursuje tu mnóstwo autobusów z Nysy i Prudnika (kilka dziennie przez Pokrzywną i Jarnołtówek). Znaleźć jednak aktualny rozkład jazdy autobusów z Głuchołaz i do Głuchołaz, graniczy z cudem.

Komunikacja lokalna jest dość dobrze rozwinięta- przydatna jest linia kursująca z Głuchołaz do Prudnika przez Pokrzywną i Jarnołtówek. Przewoźnicy prywatni nie jeżdżą w stronę gór- ale są bardzo przydatni, jeżeli trzeba się wydostać w stronę Nysy. Po czeskiej stronie komunikacja autobusowa jest rozwinięta fenomenalnie- można dojechać do każdej najmniejszej 'zabitej dechami dziury'.




www.jizdnirady.cz - rozkład jazdy czeskich linii



PKP też stanęło na wysokości zadania, otwierając w 2006 połączenia kolejowe między Głuchołazami, a Czechami. Otwarto też przejście kolejowe. Głuchołazy przestały leżeć na końcu kolejowego szlaku;). W Głuchołazach zatrzymują się też czeskie pociągi, którymi można pojechać w stronę Jindzihova, Mikulovic i Zlatych Hor.

Dojazd samochodem jest dużo prostszy.




Nowa Trybuna Opolska - informacje na bieżąco



A) jadąc od strony Śląska Górnego, można skorzystać z drogi nr 40 przez Kędzierzyn Koźle. My polecamy jednak dojazd do skręcić z autostrady dopiero na Krapkowice i jechać przez Moszną (unikatowy zamek- szczególnie pięknie jest tam w maju) i Białą do Prudnika. Droga, pomimo że dłuższa, jest szybsza. Uwaga! na odcinku Prudnik- Głuchołazy częste kontrole drogówki. Na tym odcinku widząc kogoś, kto jedzie szybciej niż mówią znaki (częste obszary zabudowane) ma się niemal pewność, iż jest tu pierwszy raz.

B) jadąc z Opola- należy się kierować na Prószków drogą nr 414. Do Opola na razie jeździmy przez Nysę, ale w sytuacji bezremontowej droga przez Prószków jest najszybsza (i bardzo malownicza). NIE NALEŻY JECHAĆ AUTOSTRADĄ DO OPOLA I TAM SKRĘCAĆ- Z AUTOSTRADY NIE MA ZJAZDU NA PRÓSZKÓW. A znaleźć drogę na Prószków w Opolu, dla osób spoza miasta, to naprawdę duża sztuka.

C) jadąc od strony Śląska Dolnego i Wrocławia, radzimy dojechać do Brzegu i tam skręcić na drogę nr 411 na Grodków i Nysę i dalej na Głuchołazy. W Nysie za rondem (ze zjazdem na katedrę) droga na Głuchołazy odchodzi nagle w lewo w dół. drogą wprost jedzie się na Prudnik.

Na obu dojazdowych trasach: i te z Nysy i tej z Prudnika trzeba bardzo, zwłaszcza w okresie letnim, uważać na rowerzystów;)

 
GASTRONOMIA:
O tradycyjnej kuchni śląskiej i takiż restauracjach, niestety można zapomnieć. Przynajmniej na razie.
Sklepy spożywcze, podobnie jak wszystkie inne sklepy, czynne są w "godzinach pracy". Jest dosłownie kilka miejsc, gdzie można cokolwiek kupić w godzinach wieczornych czy w niedzielę. są to dyskonty: jak Eko, Biedronka czy Plus, gdzie wybór jest tradycyjnie mały i wszelaki. Od chleba po Kreta do ubikacji.



Gdzie jest Lucia?
o zmianach na gastronomicznej mapie Głuchołaz. Post emocjonalny.


Kiedy pisałam ten "przewodnik", w Głuchołazach istniały dosłownie trzy miejsca, gdzie można było coś zjeść na ciepło. Aktualnie /listopad 2016/ sytuacja się zmieniła i turyści mogą wybierać między burgerownią, pizzeriami, restauracją, pamiętającą czasy PRL, oraz bardzo dobrą naleśnikarnią w centrum Głuchołaz-Zdrój.

Przewodniki i mapy:



CIT:

pl. Basztowy 3
48-340 Głuchołazy
tel. 077-439-14-53
e-mail: cit@glucholazy.pl

Serwis Miasta i gminy Głuchołazy

Twoja Brama w Góry Opawskie




Do tej pory nie znalazłam jeszcze przewodnika po Głuchołazach - być może dlatego, iż niestety do zwiedzania jest tu niewiele. Obszerne fragmenty o historii miasta, czy zabytkach można znaleźć w przewodnikach po Sudetach Wschodnich. Dużo materiałów informacyjnych można dostać w punkcie informacji turystycznej w Głuchołazach. Jak większość tego typu punktów jest czynny w idiotycznych godzinach- bodaj do 14.00.

Wiele ciekawych informacji można znaleźć również na stronach urzędu miasta oraz prywatnych witrynach.

 
Turystyka aktywna:
Góry Opawskie to raj dla cyklistów. Jeżeli nie bierzecie własnego roweru, to skorzystajcie z wypożyczalni przy ośrodkach w Pokrzywnej i w Jarnołtówku. Do dyspozycji rowery "trekkingowe", bardzo dobre na trasy rowerowe w okolicy, ale na Kopę się nimi nie wybierajcie;)

Nie znajdziecie bodaj lepszej strony z opisami szlaków, niż OPOLSKA STRONA ROWEROWA- znajdziecie tu wszystko o rowerze na Opolszczyźnie

Tutaj podajemy tylko niektóre górskie trasy rowerowe w Górach Opawskich:
Czerwonym szlakiem z Głuchołaz do Prudnika- Głuchołazy Miasto- Głuchołazy Zdrój- Przednia Kopa- Średnia Kopa- Skowronków- Grzebień- Biskupia Kopa - Srebrna Kopa- Zamkowa Góra - Szyndzielowa Kopa- Pokrzywna- Nowa Wieś Prudnicka- Dębowiec- Kobylica- Klasztorna Góra - Prudnik

Niebieska ścieżka rowerowa-Prudnik- Chocim- Wieszczyna- Pokrzywna- Jarnołtówek- Konradów- Głuchołazy- Gierałcice- Biskupów- Burgrabice- Kijów- Łąka- Piotrowice Nyskie- Krakówkowice- Meszno- Ratnowice- Trzeboszowice- Dziesiętlice- Ujeździec- Unikowice- Paczków (...)

  • Przełom Złotego Potoku- Jarnołtówek- Karolinki- Morskie Oczko- Olszak- Gwarkowa Perć- Piekiełko- Karliki- Jarnołtówek

  • Góra Chrobrego w Głuchołazach
    Szlak Złotych Górników : Głuchołazy Zdrój- Stara Sztolnia- Przednia Kopa- Głuchołazy Zdrój
    Wokół Lasu Parkowego : Głuchołazy Miasto- Studnia Jakubowa- Przełęcz 505- Głuchołazy Zdrój

  • Biskupia Kopa klasycznie
    • Jarnołtówek- Grzebień- Biskupia Kopa
    • Pokrzywna- Szyndzielowa Kopa- Zamkowa Góra - Srebrna Kopa- Biskupia Kopa
    • Jarnołtówek- Piekiełko- Schronisko PTTK "Pod Kopą Biskupią"- Biskupia Kopa
    • Pokrzywna- Przełęcz Pod Zamkową Górą- Przełęcz Pod Kopą- Schronisko PTTK "Pod Kopą Biskupią"- Biskupia Kopa

  • Na Kopę od... czeskiej strony - Głuchołazy Zdrój- Przełęcz 505- Konradów- Przejście graniczne- Zlaté Hory- Prameny Opavice- Heřmanovice- Hranicni Cesta- Petrovy Boudy - Biskupia Kopa- Schronisko PTTK "Pod Kopą Biskupią"- Piekiełko- Jarnołtówek- Skowronków- Konradów- Głuchołazy Miasto



  •  
    Szlaki wokół Głuchołaz:

     Szlak Złotych Górników - Głuchołazy Zdrój (fontanna z amorkiem)- Ulica Parkowa (park Zdrojowy)- tereny złotonośne nad Sarnim Potokiem- Przednia Kopa (kaplica św. Anny, Wiszące Skały, ruina schroniska i wieży widokowej)- tereny złotonośne nad Białą Głuchołaską- rezerwat nad Białką- Bialska Jama- Grota Góralska- Głuchołazy Zdrój

     Niebieski szlak spacerowy - Głuchołazy Zdrój- muszla koncertowa- Droga Krzyżowa- )( Siodło /502 m n.p.m./- Droga Górna Świńska- Czerwony Kozioł (restauracja)- Głuchołazy Zdrój

     Szlak Mieczysława Orłowicza - odcinek Głównego Szlaku Sudeckiego. Na terenie Gór Opawskich biegnie od Prudnika przez Kozią Górę, sanktuarium św. Józefa, Świętą Górę, Dębowiec, Wieszczynę do Pokrzywnej i tu wchodzi na teren głuchołaski;)
    - Pokrzywna- Gołębie Wzgórze- Szyndzielowa Kopa- Zamkowa- Przełęcz pod Zamkową Góź- Srebrna Kopa- Przełęcz pod Kopą- Rudolfstein (ruina schroniska)- Biskupia Kopa- Grzebień- Jarnołtówek- Starowice- Konradów- Podlesie- Średnia Kopa- Przednia Kopa- Głuchołazy zdrój- Głuchołazy- Pod czechami- Gierałcice- Sławniowice- Jarnołtów- Kałków

     Wokół Jarnołtówka i Pokrzywnej- Pokrzywna- Olszak- Żabie Oczko- Krzyżówka- Karolinki- Jarnołtówek- Karliki- Piekiełko- Gwarkowa Perć- Dolina Bystrego Potoku- Pokrzywna

     Zielona ścieżka przyrodnicza Niemal w całości pokrywa się z żółtym szlakiem złotych górników. Różnica przebiegu przy sanatorium: zielona Ścieżka przyrodnicza biegnie przez las, prosto skrótem, zółty szlak biegnie okrężną drogą przez tamę, tereny złotonośne i sztolnie przy Sarnim Potoku

     Spacerowa ścieżka z Głuchołaz- Głuchołazy Rynek- ul. Jana Pawła II (w kier Zdroju)- ul. Parkowa (Park Zdrojowy)- Grota Góralska- Stoki Grędówki nad Białą Głuchołaską- Góra Szubieniczna- Grodowa- Głuchołazy Rynek






    Copyright © MUWIT.pl    O portalu |  autorzy |