Aktualizacja: listopad'2020



Krościenko
Przewodnik z cyklu 10+



Dokumenty:
Z uwagi na poruszanie się w bezpośrednim sąsiedztwie granicy Państwa ze Słowacją podczas całej wędrówki należy mieć przy sobie dokumenty tożsamości- na wypadek wylegitymowania przez Straż Graniczną.

Z którejkolwiek strony byśmy nie jechali, czy od Nowego Targu czy od strony Nowego Sącza... i tak musimy dotrzeć do Szczawnicy.
  • Rozkład jazdy autobusów- dworzec w Szczawnicy

  • Do Jaworek najłatwiej dostać się busem.
    MINI BUSY- kursują na popularnych trasach /lokalnych/ do Jaworek, Niedzicy, Sromowiec Niżnych na Spływ Przełomem Dunajca itp. Na terenie miasta wyznaczonych jest kilka miejsc postojowych BUSÓW np. Naprzeciw domu towarowego HALKA, na parkingu w Pieninach, na al. Parkowej.

     
    GASTRONOMIA:


    O ile Szczawnica oferuje bogaty wybór lepszych i gorszych lokali gastronomicznych (obowiązkowy punkt pobytu to cukiernia u Jacaka ze słynnymi lodami i drożdżówkami z kakao), o tyle w pozostałych miejscowościach trudno szukać jakiegokolwiek wyboru. W Jaworkach działa "Bacówka" z bardzo dobrą kuchnią, ale i wysokimi cenami. Ostatni sklep znajduje się w Jaworkach, kolejny dopiero w Kosarzyskach, kilka kilometrów za Obidzą.

    W Krościenku istnieją dwie restauracje i bar oraz słynna karczma u Walusia, w Jaworkach zaś karczma z potrawami regionalnymi. W okolicach Niedzicy i Czorsztyna działają praktycznie tylko sezonowe bary. W Czerwonym Klasztorze, na terenie zabudowań otwarto bar z napojami i szybkimi daniami. Niemal w każdej miejscowości znajdują się sklepy spożywcze- bardzo dobrze zaopatrzone.

    Sezonowo w każdej turystycznej miejscowości można spotkać górali sprzedających "serki owcze typu oscypek". Oscypki można też dostać w bacówkach na szlaku (na hali Majerz nad Czorsztynem, w Małych Pieninach koło Durbaszki i nad wąwozem Homole). W bacówkach można też spróbować żętycy (serwatki z mleka owczego).

    Żętyca :
    Żętyca (czasem używana jest niepoprawna nazwa żentyca) – serwatka z mleka owczego otrzymywana przy wyrabianiu oscypków i bundzu. Napój popularny wśród górali karpackich. Pita przede wszystkim na halach, mocno schłodzona i świeża. W XIX wieku stosowana była jako środek leczący drogi oddechowe (brak potwierdzenia właściwości leczniczych). U nie przyzwyczajonych do niej osób może wywołać działanie przeczyszczające (podobnie jak serwatka czy maślanka)

    Punktem obowiązkowym na trasie "głodnych brzuchów" są lody i drożdżówki u Jacaka w Szczawnicy. (Cukiernia znajduje się naprzeciwko parku, przy dolnej stacji kolejki na Palenicę). Od niedawna punkt obsługi pojawił się również na rynku w Krościenku. Jednakże...

    W Krościenku najlepsze lody są obok przystanku PKS, To niewielkie okienko, w którym starszy pan podaje najwspanialsze lody na świecie. Nie ma tu dużego wyboru- właściwie w ogóle nie ma wyboru: borówkowe i śmietankowe. Od niedawna pojawiły się też czekoladowe. Ale... owe borówkowe (jagodowe) lody obrosły już legendą. Znam turystów, którzy nadrabiają drogi, aby spróbować tych specjałów. Ponoć wyrabiane są na własnoręcznie zbieranych owocach gdzieś w masywie Lubania.

    W lecie przydolinne wąwozy oferują mnóstwo poziomek, malin i borówek (te mniej uczęszczane), północne stoki Radziejowej (okolice Łącka) należą do Krainy Kwitnącej Jabłoni, wiele gospodarstw znajduje się na szlaku Owocowym Małopolski, warto więc spróbować Łąckiej śliwowicy, czy przysmaków regionalnych- kompot z suszonych śliwek robi tu furorę. W niektórych gospodarstwach agroturystycznych można spróbować wiejskiego chleba i podpłomyków. Te ostatnie wyśmienicie smakują z masłem i solą lub z dżemem śliwkowym.

    Noclegi:


    Nocleg w Krościenku czy Szczawnicy nie stanowi problemu. Istnieje tutaj mnóstwo kwater prywatnych, od niedawna zaczyna się pojawiać również baza hotelowa. Jest w czym wybierać i tylko w sezonie sylwestrowo- noworocznym może pojawić się brak miejsc. W Jaworkach nocleg oferowany jest w kilku gospodarstwach agroturystycznych i kwaterach prywatnych. Do wielu obiektów prywatnych można przyjechać z psem.

    W regionie jest też kilka schronisk górskich (PTTK), sezonowo działają również dwie bazy namiotowe (na Lubaniu i pod Wysoką w Pieninach Małych). Poczynając od schroniska w Orlicy (tuz przy dolinie Dunajca w Szczawnicy), przez fantastyczne schronisko na Bereśniku (pasmo Radziejowej, dojście żółtym szlakiem ze Szczawnicy przez Bryjarkę), aż po nastawione na wypoczynek młodzieżowy, schronisko pod Durbaszką w Pieninach Małych.

    schronisko pod Durbaszką- bardzo sympatyczne schronisko, choć nastawione głównie na grupy młodzieży. Po schronisku biegają dwie śliczne bokserki-bliźniaczki. Ludzi lubią bardzo, zaś inne psy traktują jako konkurencję. Szczególnie zębami darzą przedstawicielki płci pięknej- czyli suki. Należy więc uważać i pilnować swoich pupili. Gospodarze schroniska wykazują się zrozumieniem i starają się suki trzymać w zamknięciu na okres przebywania konkurencji. Bokserki spuszczane są na noc.

    schronisko pod Orlicą- Dla mnie mało "górskie"schronisko",z klimatu nici, z miłej obsługi podobnie, ale leżące położone niemal w centrum Szczawnicy- coś za coś...

    schronisko pod Bereśnikiem- Właściciele mili i schronisko godne polecenia. Blisko Szczawnicy, choć formalnie w paśmie Radziejowej

    W lipcu i sierpniu działa baza namiotowa pod Wysoką, prowadzona przez łódzkie koło przewodników beskidzkich. Za symboliczną opłatą można zanocowac w namiocie bazowym lub własnym. Działa tu też bazowy sklepik- ze słodyczami i napojami.

    baza namiotowa pod Wysoką prowadzona przez SKPB ŁÓDŹ. Cudownych ludzi, cudownych przyjaciół. Takich ludzi tam spotkasz. Nieraz spotkasz ludzi z którymi chciałbyś spokać się znowu, wypijesz wspaniałą herbatę, zjesz pierogi z borówkami (jeśli Kinga się pojawi;), a nade wszystko posiedzisz przy ognisku przy gitarze (bo ktoś będzie miał na pewno) i może wrócisz (a wrócisz na pewno) za rok, żeby pomóc w rozbijaniu bazy w czerwcu i zwijaniu w sierpniu...
    Po słowackiej stronie można nocować w Leśnicy i Litmanowej.


    Turystyka aktywna:


    Turystyka piesza


    Małe Pieniny są atrakcyjnym terenem dla uprawiania turystyki pieszej, rowerowej i narciarskiej (miejscowości Szczawnica i Jaworki). Praktycznie całą granią Małych Pienin prowadzi szlak turystyczny znakowany na niebiesko, przedłużenie szlaku wiodącego Pieninami Właściwymi. Trasa jest bardzo atrakcyjna krajobrazowo, w większości poprowadzona terenami odkrytymi z rozległymi widokami na Tatry, Gorce, Beskid Sądecki, Beskid Wyspowy oraz góry na Słowacji: Góry Lewockie (Levočské Vrhy), Magurę Spiską (Spišska Magura), Pogórze Czergowskie (Čergovské pohorie) i Wyżynę Lubowlańską (Ľubovnianska vrchovina). Szata roślinna przekształcona w wyniku działalności człowieka, liczne łąki i pastwiska, we wschodniej części rosną lasy świerkowe. Słowacka strona Małych Pienin należy do słowackiego Pienińskiego Parku Narodowego, natomiast w Polsce utworzono kilka rezerwatów przyrody.

    Nazwę Małych Pienin nosi wschodnia cześć pasma pienińskiego, od Szczawnicy po przełęcz Gromadzką (konkretnie Sychłę). Masyw charakteryzuja długie trawiaste połoniny i liczne skałki, nagle wyrastajace wśród traw. Im dalej na wschód tym mniej skałek i krajobraz staje się bardziej charakterystyczny dla Beskidów. Tuż za Przełęczą Rozdziele zaczynają się już Góry Lubovelskie z Eliaszówką po polskiej stronie. Najwyższym szczytem Pienin Młych jest Wysoka (w wyniku pokutującego kartograficznego błędu nosząca na mapach nazwę Wysokie Skałki- 1050 m n.p.m.). Jest to zarazem najwyższy szczyt całych Pienin.


    Grzbietem małych Pienin prowadzi graniczny szlak niebieski:
    zejście z Sokolicy (przeprawa promowa IV-X) lub dojście drogą Pienińską: Szczawnica (schronisko Orlica)- Szafranówka- Rabsztyn- Durbaszka- Wysoka- Wierchliczka- )( Rozdziela- )( Gromadzka (dojście do Obidzy lub dalej zielonym szlakiem na Eliaszówkę).
    Szlaki łącznikowe

  • Z północy (od strony polskiej)

  • ze Szczawnicy na Szafranówkę(742 m n.p.m.)
    ze Szlachtowej pod Wysoki Wierch (898 m n.p.m.)
    z Jaworek pod Wysoką (przez rezerwat Homole)
    z Jaworek na Przełęcz Rozdziela (przez rezerwat Biała Woda)
    [bez szlaku] ze Szczawnicy przez Jarmutę (795 m n.p.m.)
    [bez szlaku] z Jaworek na Durbaszkę (792 m n.p.m.)
    [bez szlaku] z Jaworek doliną Skalskiego Potoku na Smerekową (1013 m n.p.m.) (przez rezerwat zaś kalskie-Bodnarówka – po uzgodnieniu z leśnictwem!)

  • z południa (od strony słowackiej)

  • z Leśnicy na Szafranówkę
    Leśnickiej Przęłęczy (Lesnicke sedlo) pod Wysoki Wierch
    ze Stranian (Stráňany) pod Wysoką
    z Litmanowej (Litmanova) na Przełęcz Rozdziela

    Paragliding

    Paralotniarze mają tu raj - ze szczytów Małych Pienin można latać, właściwie bez ograniczeń. Są to szczyty niezalesione o dużych różnicach wysokości i stromych stokach. Mniej znanym terenem są Pieniny spiskie - na górze Wdżar często widać kolorowe płachty - należy jednak uważać, gdyż jest projekt zrobienia w tym miejscu rezerwatu. W Pienińskim Parku Narodowym- oczywiście latać nie wolno.

    Ze względu na zakazy PPN, Małe Pieniny są rajem dla miłośników paraglidingu. Doskonałym miejscem jest Jarmuta- różnica poziomów 260 m, Palenica i Durbaszka. Poniżej przedstawiamy najszybsze wejścia na szczyty:

    Jarmuta- ze Szczawnicy do mostu na Grajcarku i ulicą Szlachtowwską do murowanej kapliczki. Nieoznakowana ścieżka biegnie wzdłuż Klimontowskiego Potoku i pnie się na Jarmutę. OD Szczawnicy to niecałe 3 km. UWAGA! podejście jest bardzo strome

    Palenica- Dla wygodnickich kursuje kolejka na Szczyt. Mniej wygodni mogą mozolnie piąć się wzdłuż trasy kolejki. Podejście strome i nieciekawe, ale najszybsze

    Durbaszka- najszybsze wejście od parkingu w Jaworkach (parking płatny- przed wlotem do wąwozu Homole, nie mylic z parkingiem pod bacówką) Szeroka droga prowadzi aż do schroniska. Jeździ tędy jeep dowożący zaopatrzenie



    Turystyka rowerowa


    W Pienińskim Parku Narodowym turystyka rowerowa jest zakazana. Wyjątkiem są drogi publiczne i dwa króciutkie wyznakowane szlaki rowerowe:

    Krościenko - kapliczka św. Kingi- Zawiesie- Kras

    Szczawnica - Leśnicki potok- Červený Klastor

    Warto pamiętać, że, po słowackiej stronie, PIENAP (Pieninský národný park) dopuszcza turystykę rowerową na szlakach pieszych. Słowacki PIENAP otwiera dla rowerzystów wszystkie drogi z wyłączeniem rezerwatów ścisłych.

    Wypożyczalnie rowerów
    Wypożyczalnie rowerów znajdują się w Krościenku oraz Szczawnicy (przy Dunajcu). Po słowackiej stronie, w chacie Pieniny przy drodze do czerwonego Klasztoru, działa mala wypożyczalnia rowerów.
    * W Szczawnicy
    * Biała Woda (ośrodek Koliba)

    Proponowana trasa
    1) Ze Szczawnicy do Czerwonego Klasztoru doliną Dunajca- idealna na wycieczkę rodzinną
    2) Szczawnica- Leśnica- Velky Lipnik- Litmanova- )( Rozdziela- Jaworki- Szczawnica Długa (dwudniowa) trasa, ze licznymi podjazdami i trudnym (górskim) terenem- w okolicy )( Rozdziela wjeżdżamy na trasy piesze!!! Nocleg proponowany w agroturystyce w Leśnicy.


    Rewelacyjne dla turystyki rowerowej są Małe Pieniny- zarówno sam masyw (rowery górskie) jak i drogi Rusi Szlachtowskiej.

    Szlaki rowerowe

    Ze Szczawnicy na szczyt Bereśnika (pasmo Radziejowej- schronisko pod Bereśnikiem) - Znakowanie i ruch w jednym kierunku, długość ok. 8 km, czas ok. 1h 30min., różnica wysokości 450 m. Drogi bite.

    Szczawnica Wyżna- sewerynówka- dol. Jastrzębiego potoku- Przehyba - dol. Sopotnickiego potoku- Sewerynówka- Szczawnica - Znakowanie i ruch w obydwu kierunkach, długość ok. 30 km, czas ok. 4h, różnica wysokości 750 m. Asfalt, droga bita, ścieżka leśna.

    Jaworki parking Homole- schronisko pod Durbaszką- Rabsztyn- pod Jarmutą- Szczawnica Wyżna - Znakowanie i ruch w jednym kierunku, długość ok. 10 km, czas ok. 1h 40 min., różnica wysokości 30 m.

    Jaworki parking Homole- rezerwat Biała Woda- Przełom Rozdziele- Obidza - Długość ok. 25 km (w obydwie strony), czas ok. 2h 30 min., różnica wysokości 50 m.
    Uwaga! Jeśli ktoś pokusi się o jazdę dalej grzbietem, to należy pamiętać, że: - wąwóz Homole jest rezerwatem, nie wolno tu uprawiać turystyki rowerowej - (alternatywą jest zjazd przez Bukowinki do Jaworek)



    Na narty:
    W rejonie Małych Pienin w ostatnich latach zaroiło się od narciarzy. Szczególnie atrakcyjne są one dla narciarzy biegowych, ale również Ci, którzy tradycyjnie szusują w dół na deskach znajdą tu coś dla siebie.

    Najbardziej znanym ośrodkiem jest oczywiście Szczawnica. Na Palenicę prowadzi kolejka krzesełkowa. Trasa jest sztucznie naśnieżana. Znajduje się tu tez rynna do snowboardu. Zbudowano tu 2 trasy zjazdowe o długości 1000 m i 1500 m. Trudniejsza ma licencję FSI, co oznacza ze mogą się tu odbywać zawody mistrzowskie w slalomie gigancie. Na Palenicy znajdują się tez wyciągi orczykowe. Wyciągi są tez na Szafranówce i Witkuli.
    Mniej popularne, acz również dobrze przygotowane są regiony narciarskie w okolicach słowackiej Leśnicy oraz góry Wdżar na zachód od Krościenka.




    Narty w okolicach Jaworek

    www.arenanarciarska.pl
    - Kolej linowa Homole- 610 m
    - 2 wyciągi orczykowe w Jaworkach
    - wyciąg przy schronisku Durbaszka

  • po słowackiej sronie wyciąg znajduje się w Leśnicy

  • Najkorzystniejsze warunki (długie zjazdy i mniej narciarzy) oferuje rejon Durbaszki (wyciąg przy schronisku) oraz Wysokiej (wyciąg talerzykowy w Jaworkach 515m) i Wierchliczki. Przy schronisku pod Durbaszką znajduje się stok utrzymywany ratrakiem i wyciąg (o długości 560 m i różnicy wzniesień 112 m.)
    Narciarze mają do dyspozycji świetnie przygotowane stoki w Szczawnicy oraz kilka wyciągów w okolicy Jaworek (krótkie, ale mniej oblegane).

    Narty śladowe i skitourowe wyśmienicie sprawdzają się w masywie Małych Pienin- narciarze biegowi również tu sa dość popularni, choć trasy nie są formalnie przygotowane dla tego typu narciarstwa. Na śladówkach można też mknąć w masywie Radziejowej, choć przy mało śnieżnych zimach trzeba uważać na korzenie i wystające kamienie.


    Dla dzieci:


    W tym terenie nawet najbardziej kreatywni rodzice mogą odpocząć. Wystarczy tylko połączyć atrakcje oferowane w regionie.
    Największą atrakcją jest spływ Dunajcem- dla młodszych proponujemy przejażdżkę tratwą ze Szczawnicy pod Sokolicę. Atrakcją komercyjną jest 'Małpi Gaj' w Krościenku- park linowy przystosowany do dzieci w różnym wieku. Dodajmy zjeżdżalnię grawitacyjną na Palenicy (uwaga! nie działa w czasie deszczu) oraz kolejkę linową na rzeczoną Palenicę. Idąc z Palenicy (czy to szlakiem na Durbaszkę, czy ścieżką do Szczawnicy) można zorganizować szukanie skarbów (dawno temu dorosłych mieszkańców okolicy opanowała gorączka złota), czy ognisko z kiełbaskami (najlepsze miejsce to baza namiotowa pod Wysoką lub schronisko na Durbaszce)

    Dla dzieci:

    * Spływ Dunajcem lub pod Hukową Skałę
    * Park linowy naprzeciwko karczmy u Walusia
    * wypożyczalnia kajaków (przy moście- działa sezonowo)


    Szukanie skarbów można też zorganizować przy którymś z zamków nad jeziorem czorsztyńskim- obsługa w obu zamków jest bardzo pro-dziecięca. Jeżeli dołożymy do tego opowieść o "niegrzecznych"mnichach z Czerwonego Klasztoru i pokażemy postrzępioną skałę "Siedmiu Mnichów", to mamy wspaniałą wycieczkę rodzinną, podczas której nie będziemy się musieli martwić o nudę.


    Copyright © MUWIT.pl    O portalu |  autorzy |